Being John Malkovich (1999)

   Ο μαριονετίστας Graig (John Cusack) έχει απογοητευτεί απο την αδιέξοδη καρριέρα του,και τον μίζερο γάμο του με την Lotte (Cameron Diaz).Θα βρεί δουλειά σαν αρχειοθέτης σε μια σουρεαλιστικά αλλόκοτη εταιρία όπου θα γνωρίσει  και θα ερωτευτεί παράφορα την Μaxine (Catherine Keener).Εκεί ο Graig θα ανακαλύψει μια μυστική σήραγγα που οδηγεί μέσα στο μυαλό του γνωστού ηθοποιού  John Malkovich, και το μυστικό αυτό θα δέσει και θα περιπλέξει τις μοίρες των τεσσάρων αυτών ανθρώπων με τον πιο παράξενο τρόπο.
   Ο μηκρο-μηκάς/βιντεοκλιπάς Spike Jonze ντεμπουτάρει στην μεγάλη οθόνη με το απολαυστικό Being John Malkovich ,αποδίδοντας τέλεια το πιο καλογραμμένο σενάριο των 90's.Το πρώτο κινηματογραφικό σενάριο του Charlie Kaufman είναι μια σπάνια μίξη υπαρξιακής φαντασίας και μαύρης κωμωδίας που αντανακλά βαθιές έννοιες χωρίς να είναι επιτιδευμένο ή αφηρημένα περίπλοκο.
   H ευρηματικότητα της ιστορίας του είναι αυτή που κάνει το Being John Malkovich μια απο τις πιο ιδιαίτερες αμερικάνικες ταινίες των τελευταίων δεκαετιών.Το πλαίσιο μέσα στο οποίο τοποθετείται η δράση και η λεπτομερής σκιαγράφηση των παράξενων ηρώων της δίνουν στην ταινία τον ιδιόμορφο τόνο που τη χαρακτηρίζει.Η πυκνογραμμένη ιστορία του Kaufman με το σαρκαστικό της χιούμορ,τα συνεχόμενα plot twists και τη σκοτεινή,σουρεαλιστική ατμόσφαιρά της,εισάγει στη μυθοπλασία της ταινίας ένα υπαρκτό προσωπο (Malkovich) προσδίδοντας μια ψευδή αίσθηση ρεαλισμου στη καθ'ολα εξωφρενική ιδέα της.Οι αλληγορία είναι διάχυτη σε όλο το έργο και προκαλεί στο θεατή πρωτόγνωρους συνειρμούς.Ένας άνθρωπος που χειρίζεται ανδρείκελα κατ'επαγγελμα,αδυνατεί να ζήσει μέσα από την τέχνη του και καταλήγει να γίνει αυτός που πάντα ήθελε μέσω ενός χαρακτήρα-μαριονέτα που λειτουργεί σαν δοχείο τόσο μεταφορικά (για το θεατή) όσο και κυριολεκτικά (για τον ήρωα).Η εμπειρία του να ζήσεις έστω και για λίγο ως κάποιος άλλος έχει μια τόσο βαθιά επίδραση στο ψυχισμό των ηρώων που επαναπροσδιορίζει τις μεταξύ τους σχέσεις άλλα και την ίδια τους την ύπαρξη.Το δίπολο σώμα-πνέυμα  και οι όποιες προεκτάσεις του θα γίνουν αφορμή για μια εξερέυνηση της έννοιας της ταυτότητας με ένα τελείως πρωτότυπο τρόπο.

   Τα πάντα μέσα στο Being John Malkovich είναι τοποθετημένα με τέτοια πρόνοια,ώστε το κάθε στοιχείο να είναι σε θέση να προάγει τη πλοκή και την ίδια στιγμή να εξυπηρετεί την ταινία στο σύνολο της.Όλοι η χαρακτήρες είναι άψογοι και τέλεια ερμηνευμένοι, όλοι έχουν τη δικιά τους ιδιαίτερη στιγμή.Το Being John Malkovich στην εκπνοή των 90's, κλείνει υποδειγματικά την αυλαία μια ολόκληρης κινηματογραφικής δεκαετίας που διαμόρφωσε στο βαθμό που μπορούσε το σινεμά του σήμερα.

Cinemetrics

cinemetrics from fb on Vimeo.

   Ο Frederick Brodbeck μετράει και οπτικοποιεί κινηματογραφικά δεδομένα ταινιών, με σκοπό να δημιουργήσει το οπτικό αποτύπωμα αυτών.Χαρακτηριστικά όπως η δομή του μοντάζ,το χρώμα και η κίνηση μιας ταινίας,αναλύονται και αποδίδονται γραφικά.

Roman Polanski: Wanted and Desired (2008)

   Ένα ντοκυναντέρ που καταγράφει το χρονικό της εμπλοκής του Roman Polanski στην υπόθεση βιασμού ενός δεκατριάχρονου κοριτσιού,και τη φυγή του σκηνοθέτη από τις ΗΠΑ.Σκηνοθεσία της Marina Zenovich.

   Τα γεγονότα:Το 1977 (οκτώ χρόνια μετά την άγρια δολοφονία της συζύγου του Sharon Tate από μέλη της αίρεσης του Charles Manson ) ο ήδη καταξιωμένος Polanski κατηγορείται οτι βίασε ένα δεκατριάχρονο κορίτσι στο οποίο πιο πρίν έχει δώσει αλκοόλ και ναρκωτικά.Ο Polanski θα δηλώσει ένοχος σε μια μόνο κατηγορία από το πλήθος των κατηγοριών που του απαγγέλθηκαν,αυτή της "παράνομης σεξουαλικής πράξης" .Το κατηγορητήριο περιελάμβανε αξιόποινες πράξεις όπως αποπλάνηση ανηλίκου,χορήγηση ναρκωτικών ουσιών σε ανήλικο,βιασμό με χρήση ναρκωτικών και σοδομισμό.Οι έντεκα μήνες που ακολούθησαν των κατηγοριών, θα κυλήσουν μέσα σε μια δημοσιογραφική φρενίτιδα που είχε καταλυτική επίδραση στο τρόπο με τον οποίο χειρίστηκε τελικά την υπόθεση η δικαιοσύνη.Ο Polanski εν τέλει αποδημεί στη Γαλλία πριν  απαγγελθεί η ποινή του,και δεν πατάει το πόδι του σε αμερικάνικο έδαφος έκτοτε,ούτε καν για να παραλάβει το oscar που του απονεμήθει το 2002 για το  The Pianist .
   Ένας σκηνοθέτης του οποίου η σκανδαλώδης προσωπική ζώη επισκιάζει το μεγάλο του έργο.Το Roman Polanski:Wanted and Desired κάνει μια αποστασιωποιημένη άλλα και τίμια καταγραφή μιας υπόθεσης που το φώς της δημοσιότητας τελικά δεν κατάφερε να φωτίσει.Ένα έγκλημα,ένας larger than life θύτης ,ένα αθώο θύμα,ένας δικαστής που διψά για δημοσιότητα και ένα σύστημα που αδυνατεί να αποδώσει δικαιοσύνη.Το ντοκυμαντέρ θα κάνει μια μίνι βιογραφία του Polanski,προσπαθώντας να φωτίσει τις κρυφές πτυχές του ταραχώδους βίου του και ταυτόχρονα θα παραθέσει πλούσιο αρχειακό υλικό και συνεντέυξεις ανθρώπων που γνώρισαν τον διάσημο σκηνοθέτη.Οι φήμες που ακολούθησαν τον Polanski,η πραγματικότητα και η μυθοπλασία των ταινιών του θα συνθέσουν το σκοτεινό προφίλ ενός δημιουργού που τα αμερικάνικα media τον στοχοποίησαν (οχι άδικα),και ο χώρος του κινηματογράφου τον αποθέωσε για την προσφορά του κάνοντας τα στραβά μάτια σε ο,τι είχε να κάνει με τα αδικήματα που έπραξε.  

   Η τέχνη μιμείται τη ζωή ή η ζωή μιμείται τη τέχνη;Ο κατήγορος της υπόθεσης σε μια προσπάθεια να καταλάβει τον Polanski θα εστιάσει στη φιλμογραφία του κατηγορούμενου.Ένα σύνηθες μοτίβο στις ταινίες του, είναι το νερό και οι ήρωές του βυθισμένοι ή πλέοντες σ'αυτό να διαφθείρονται ή να βασανίζονται.Οι λεπτομέρειες τις υπόθεσης αποκαλύπτουν οτι ο Polanski κατά κάποιο τρόπο αναπαρήγαγε αυτή τη θεματική του εμμονή μέσα από το έγκλημα που διέπραξε,σκηνοθετώντας τον ίδιο του τον εαυτό.

Tarantino Exposed

The Tree Of Life (2011)

   Μια οικογένεια στην Αμερική του '50.Τρία νεαρά αγόρια, μια στοργική μητέρα (Jessica Chastain) και ένας αυταρχικός πατέρας(Brad Pitt).Οι αναμνήσεις της οικογενειακής ζωής όπως τις θυμάται ο μεγαλύτερος από τους τρείς γιούς(Sean Penn).Σκηνοθετημένο και γραμμένο από τον Terrence Malick. 

   Το The Tree Of Life περιέχει ολα αυτά τα χαρακτηριστικά για τα οποία ο σκηνοθέτης του ξεχώρισε στο παρελθόν.Είναι στο μεγαλύτερο μέρος του γυρισμένο σε εξωτερικούς χώρους (ως συνήθως) με τη φύση (σήμα κατατεθέν του Malick) να πρωταγωνιστεί.Όταν η δράση είναι τοποθετημένη σε εσωτερικούς χώρους το φυσικό φώς και η εξωτερική θέα πάντα τρυπώνουν στο πλάνο μέσα απο ανοιχτά παράθυρα, πόρτες, διάφανες επιφάνειες κτλ.Η κινηματογράφιση και η φωτογραφία αγγίζουν την τελειότητα. Και φυσικά δεν μπορεί να λείπει η voice over αφήγηση,που στη συγκεκριμένη ταινία ίσως είναι και το μόνο είδος αφήγησης,αφού ο Malick απορρίπτει σχεδόν κάθε συμβατική αφηγηματική φόρμα.

   Ο Malick θα μπορούσε να χαρακτηριστεί σαν σκηνοθέτης χομπίστας αφού στη 40χρονη καριέρα του αριθμεί μόλις πέντε ταινίες,όπου μεταξύ της δεύτερης και της τρίτης παρεμβάλονται 20 έτη κινηματογραφικής απραξίας.Είναι προφανές οτι επιλέγει να μιλάει μέσα απο τις ταινίες του όποτε και όπως αυτός θέλει.Στο The Tree Of Life ο Malick κάνει μια επίδειξη του σκηνοθετικού του φετιχισμού με τρόπο υπερβολικό,κάνοντας μια ταινία όπου το ύφος δείχνει σε πρώτη ανάγνωση να υπερτερεί της ουσίας, αλλά θεματικά η ουσία της είναι τόσο δυνατή που μπορεί και να υπερβαίνει την αφηγηματική της αναπηρία.Είναι αλήθεια οτι η ταινία μπορεί να κουράσει,αλλά είναι επίσης αλήθεια οτι επιχειρεί τη χαρτογράφηση ενός χωροχρόνου που κανένα άλλο έργο δε τόλμησε ποτέ να κάνει.Πώς αλλιώς να περιγράψεις μια  ταινία που μέσα στην προσχηματική πλοκή ενός οικογενειακού δράματος αντιπαραθέτει σκηνές από τη γέννηση του σύμπαντος,τη δημιουργία της Γης και την εμφάνιση της ζωής πάνω σ'αυτή.Η εικονολαγνεία του Malick είναι τόσο υπερβολική που θα μπορουσε κάποιος να χαρακτηρίσει το Tree Of Life σαν ένα στυλιστικό αυνανισμό του οποίου η κορύφωση θυμίζει ντοκυμαντέρ φυσικής ιστορίας του National Geographic.

   Αν κάποιος όμως δεί το Τree Of Life χωρίς προσδοκίες και αφεθεί στο κάλλος των εικόνων του, παραβλέποντας την όποια αφηγηματική του αστοχία, θα απολαύσει έναν βαθύ διαλογισμό πάνω στην έννοια της ζωής.Ο Malick αντιδιαστέλλει δύο τόσο διαφορετικές όσο και όμοιες όψεις του θέματος του.Στη μια όψη έχουμε τη γέννηση ενός παιδιού,τη παιδική του ηλικία,τη σχέση του με τ'αδέρφια του και τους γονείς του.Η ζωή μέσα από τον υποκειμενισμό της ανθρώπινης ύπαρξης.Στην άλλη όψη ο θεατής γίνεται μάρτυρας της γέννησης του σύμπαντος και  της Γής.Η ζωή πάνω στη Γή εμφανίζεται και παρακολουθούμε την απαρχή της σαν μια άλλη παιδική ηλικία.Η ζωή ως φαινόμενο,σαν έννοια που δε γνωρίζει χρόνο.Και μέσα σε όλα αυτα ο άνθρωπος σε μια διαρκή προσπάθεια να συνδεθεί με το θεικό στοιχείο.

   Κάθε σύγκριση με το 2001 του Kubrick είναι το λιγότερο άστοχη.Μπορεί τα μοτίβα του Τree Of Life να προκαλούν κάποιους συνειρμούς στο θεατή που απλά πλησιάζουν το ύφος και όχι την ουσία του 2001.Το Tree Of Life θα απογοητεύσει μερικούς και θα ικανοποιήσει κάποιους άλλους.Είναι σίγουρα μια ξεχωριστή,προσωπική ταινία ενός ιδιαίτερου σκηνοθέτη, του οποίου το έργο πολλές φορές δίχασε το κοινό.